ساكنان محلى ، آوارگان ، پناهندگان سياسى و نظامى ، اسراى آزاده شدهء خودى ، عوامل نفوذى ، وسايل و مدارك غنيمتى از دشمن ، نيروهاى مردمى ، عكس‌هاى هوايى ، نقشه‌ها ، وسايل ارتباط جمعى ( راديو ، تلويزيون ) ، سخنرانىها ، مصاحبه‌ها و مطبوعات مهم‌ترين اين منابع در اين‌جا مورد بررسى قرار مىگيرد . 2 - بررسى منابع اخبار 1 - 2 - فعّاليت‌هاى دشمن - حركات و فعّاليت‌ها : از منابع مهم و با ارزش كسب اخبار ، زير نظر گرفتن فعّاليت‌هاى دشمن است كه فرمانده مىتواند بخشى از نيازمندىهاى اطّلاعاتى خود را از اين طريق به‌دست آورد . حركت نيروها ، وجود نيروها و يگانهاى دشمن در منطقه ، تغيير مكان و نقل و انتقال جنگ‌افزارها ، نوع ذخيره وسايل و ابزار و مهمات پيكار در منطقهء عمليات ( تداركات ) ، و مكالمات و مخابرات دشمن از جمله اين فعاليت‌ها هستند . هر چند دشمن با شيوه‌هاى گوناگون مىكوشد تا فعّاليت‌هاى خود را از ديد نيروهاى مقابل مخفى نگه دارد ، يا براى فريب دست به حركات نمايشى و تاكتيكى مىزند ، ولى با « پرورش اخبار » مىتوان به اطّلاعات و اخبار درستى دست يافت . در جنگ‌هاى صدر اسلام ، آگاهى از فعّاليت‌هاى دشمن ، منبع مؤثّرى در كسب اخبار و اطلاعات به‌شمار مىآمد . رسول گرامى اسلام صلى الله عليه و آله در جنگ‌ها از اطّلاعات به‌دست آمده از فعّاليت‌هاى دشمن بهترين بهره را مىبرد .